ΦΥΣΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΑ ΑΠΟ ΒΟΤΑΝΑ

ΦΥΣΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΑ ΑΠΟ ΒΟΤΑΝΑ

Το γιατροσόφι, ή «ιατροσόφιον» στην καθαρεύουσα είναι το πρακτικό φάρμακοφαρμακευτικών φυτών, ενώ σε πολλά μέρη της Ελλάδας αποτελούν αξιόλογο μέρος της λαογραφικής παράδοσης του τόπου. Αν και η χρήση τους έχει αμφισβητηθεί από τους οπαδούς της κλασικής ιατρικής, τα περισσότερα γιατροσόφια δεν παύουν να έχουν στέρεη επιστημονική τεκμηρίωση και να αποτελούν τον «πρόδρομο» των δημοφιλών φυτικών καλλυντικών και φαρμακευτικών σκευασμάτων που κυκλοφορούν στο εμπόριο και στα φαρμακεία στις μέρες μας.
Παρά το γεγονός ότι τα γιατροσόφια συνήθως βασίζονται σε σχετικά «αγνές» και «ακίνδυνες» πρώτες ύλες, οι γιατροί συνιστούν προσοχή στη χρήση τους, ειδικά αν το άτομο που πρόκειται να τα χρησιμοποιήσει έχει ιστορικό αλλεργικών αντιδράσεων. που χρησιμοποιούσε ο κόσμος παλιότερα - αλλά ακόμη και στη σημερινή εποχή - προκειμένου να αντιμετωπίσει μικρά ή και μεγαλύτερα προβλήματα υγείας. Υπάρχουν πολλών ειδών γιατροσόφια, και είναι σχεδόν σίγουρο ότι ο κάθε άνθρωπος τα έχει χρησιμοποιήσει σε κάποια στιγμή της ζωής του, συνήθως με την προτροπή κάποιου μεγαλύτερου σε ηλικία μέλους της οικογένειας. Τα περισσότερα γιατροσόφια βασίζονται στη χρήση των


    Τσίμπημα κουνουπιού: Βάζουμε στο σημείο λίγο ξίδι για να μειώσει την κοκκινίλα και τη φαγούρα.
    Μώλωπας: Για να μη μελανιάσει, βάζουμε σε ένα πανάκι λίγο κρεμμύδι - όχι ψιλοκομμένο αλλά σε φέτες κοπανισμένες, ώστε να έχει και λίγο ζουμί από το κρεμμύδι - και από πάνω ραντίζουμε με αλάτι. Στη συνέχεια, δένουμε με ένα πανί και η μελανιά περιορίζεται.
    Κάψιμο: Βάζουμε στην καψιά λίγη οδοντόκρεμα ή πολτό ντομάτας και απαλύνεται ο πόνος.
    Τσίμπημα σφήκας ή μέλισσας: Αφού αφαιρέσουμε το τυχόν κεντρί, τρίβουμε επάνω στην περιοχή ένα μεταλλικό αντικείμενο (π.χ. κλειδί, ή πηρούνι) ώστε να μειωθεί ο πόνος και να μην πρηστεί.
    Τσίμπημα σκορπιού: τα παλιά χρόνια, όπου οι άνθρωποι ζούσαν και δούλευαν περισσότερο στην ύπαιθρο, τα τσιμπήματα από σκορπιούς ήταν συχνό φαινόμενο. Όταν λοιπόν σκότωναν ένα σκορπιό, τον άφηναν στον ήλιο να ξεραθεί καλά και έπειτα τον έτριβαν σε σκόνη. Τη σκόνη αυτή τη πρόσθεταν στο γάλα των παιδιών τους, ώστε να μειωθεί ο πόνος και ο κίνδυνος στην περίπτωση που τα τσιμπούσε σκορπιός.


ΑΓΧΟΣ
Aν πριν από ένα διαγωνισμό ή κάποιο άλλο αγχογόνο γεγονός δεν μπορείτε να χαλαρώσετε και να κοιμηθείτε, αναζητήστε τις κατευναστικές και υπνωτικές ιδιότητες του φρέσκου βασιλικού. Bάλτε 25 γρ. φύλλα φρέσκου βασιλικού σε 1/2 λίτρο κρύο νερό και αφήστε το αφέψημα να βράσει σε χαμηλή φωτιά, με το καπάκι κλειστό, για 10 λεπτά. Aφού κρυώσει το αφέψημα, πιείτε 3-4 φλιτζάνια μέσα στην ημέρα. Έτσι, όταν έρθει η ώρα του ύπνου, θα μπορέσετε εύκολα να κοιμηθείτε. Aν η νευρικότητα και το άγχος σας είναι πολύ έντονα, μπορείτε να ξεκινήσετε τη θεραπεία αυτή αρκετές ημέρες πριν.

ΑΚΜΗ
Ένα από τα καλύτερα φάρμακα που διαθέτει η φύση για να καταπολεμήσετε τα αντιαισθητικά σπυράκια και να καταπραΰνετε τον ερεθισμό του δέρματος που προκαλεί η ακμή είναι η ντομάτα. Πλύνετε καλά μια ώριμη, βιολογική κατά προτίμηση ντομάτα, κόψτε τη σε λεπτές φέτες και απλώστε τη για 15΄ σε καλά καθαρισμένο πρόσωπο. Μετά, πλύντε το πρόσωπό σας με ένα φυσικό σαπούνι που έχει ουδέτερο pH και σκουπιστείτε. Η αντισηπτική δράση της ντομάτας θα βοηθήσει στον περιορισμό της υπερβολικής παραγωγής σμήγματος. H μικροβιοκτόνος δράση της θα εμποδίσει την περαιτέρω επιμόλυνση των ανοιχτών πόρων, ενώ οι βιταμίνες θα επισπεύσουν την ίαση και η δροσιστική της υφή θα σας ανακουφίσει από την αίσθηση φουντώματος.
Θέλετε να «σβήσετε» την ακμή με φυσικό τρόπο; Aν ναι, κόψτε μερικές φέτες ντομάτας και απλώστε τις για 15 λεπτά το πρωί και ξανά πάλι το βράδυ, όπου υπάρχουν σπυράκια. Ξεβγάλτε καλά το πρόσωπό σας και πλύνετέ το απαλά με ένα ουδέτερο σαπούνι. Τα άλατα και οι βιταμίνες που περιέχει η ντομάτα είναι μικροβιοκτόνα, επουλωτικά και αντιτοξικά και θα εξαφανίσουν τα σπυράκια.

ΑΥΠΝΙΑ
Aν έχετε δύσκολο ύπνο ή ξυπνάτε στη μέση της νύχτας και δεν μπορείτε να ξανακοιμηθείτε, επωφεληθείτε από τις ηρεμιστικές και υπνωτικές ιδιότητες του μαρουλιού. Bράστε τα φύλλα ενός βιολογικού μαρουλιού σε 1/2 λίτρο νερό για 15 λεπτά σε χαμηλή φωτιά. Πριν κοιμηθείτε, πιείτε αφού το σουρώσετε μια μεγάλη κούπα από το υγρό. Aυτό το γιατροσόφι, σε μικρότερη ποσότητα, μπορείτε να το χρησιμοποιήσετε και στα παιδιά.

Ιπποφαές

Ιπποφαές


Το ιπποφαές είναι ένα βότανο από τα αρχαιότερα φυτά στη Γη. Η επιστημονική του ονομασία είναι ιπποφαές το ραμνοειδής. Στην αρχαιότητα η χρήση του ήταν πολύ διαδεδομένη και σε κείμενα του Θεόφραστου και του Διοσκουρίδη αναφέρεται το όνομά του. Στα νέα Ελληνικά η λέξη ιπποφαές αποτελείται από τις λέξεις ίππος που σημαίνει άλογο και φάος που σημαίνει φως! Ευδοκιμεί σε παράκτιες ζώνες, σε ερημικές ζώνες, ακόμα και σε ορεινές περιοχές. Οι καρποί του μοιάζουν με ρώγες σταφυλιού χρώματος πορτοκαλί και είναι χυ-μώδεις με υπόξινη γεύση. Καλλιεργείτε σε πολλές χώρες της Ευρώ-πης και τις Ασίας, ενώ επίσης καλλιεργείτε και στην χώρα μας σε πε-ριοχές της Εύβοιας. Σύμφωνα με πολλούς επιστήμονες ανήκει στα δέκα πιο ισχυρά θεραπευτικά φυτά στον κόσμο! Ο λόγος όπως θα δούμε παρακάτω είναι στον μεγάλο αριθμό των συστατικών τα οποία περιέχονται! Χρησιμοποιείτε σε πολλές φαρμακευτικές εταιρείες ως βασικό συστατικό στην παρασκευή φαρμάκων.

Τα συστατικά του
Σύμφωνα με επιστήμονες το ιπποφαές περιέχει 190 πολύτιμες ουσίες οι περισσότερες από τις οποίες έχουν αντιοξειδωτική δράση. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να δρουν και προληπτικά κατά της γήρα-νσης και κατά των καρδιαγγειακών παθήσεων.
Περιέχει βιταμίνη C σε μεγάλη περιεκτικότητα, πολύ περισσότερη από πολλά άλλα φρούτα όπως φράουλα, πορτοκάλι, κτλ. Επίσης περιέχει βιταμίνη E και βιταμίνες A, B, D και K, καθώς και πολλά μεταλλικά στοιχεία όπως ασβέστιο, μαγνήσιο, σίδηρο, φώσφορο, χαλκό, κάλιο, σελήνιο και ψευδάργυρο. Επίσης είναι πλούσιο σε πολυακόρεστα λιπαρά οξέα, όπως Ω-3 (λινολενικό οξύ),  Ω-6 (λινελαϊκό οξύ), Ω-7 (παλμιτελαϊκό οξύ) και Ω-9 (ελαϊκό οξύ).
Εκτός από βιταμίνες και μεταλλικά στοιχεία περιέχει και τις ουσίες β-σιτοστερόλης και φλαβονοειδής ουσίες. Η ουσία β-σιτοστερόλη έχει αποδειχτεί ότι μειώνει τα επίπεδα χοληστερίνης στο αίμα, ενώ οι φλαβονοειδής ουσίες έχουν αντιοξειδωτικές ιδιότητες.

Τα οφέλη στον ανθρώπινο οργανισμό
Είναι ένα ισχυρό τονωτικό που δίνει ενέργεια στον ανθρώπινο οργα-νισμό. Ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα λόγω των πολλών βιτα-μινών που περιέχει και θωρακίζει τον οργανισμό απέναντι στους ιούς. Ρυθμίζει τον μεταβολισμό, δημιουργεί ευεξία και μειώνει το άγχος. Βοηθά στην αντιμετώπιση της υπερπλασίας του προστάτη, των παθήσεων στο συκώτι και στα γαστρεντερικά προβλήματα. Μειώνει την κακή χοληστερίνη στο αίμα, προστατεύει τα αγγεία και μειώνει τους κινδύνους καρδιαγγειακών προβλημάτων. Επίσης βοηθάει στην αντιμετώπιση δερματικών παθήσεων όπως ακμή, έκζεμα, έγκαυμα, κτλ.

Πως το χρησιμοποιούμε
Το ιπποφαές μπορεί να χρησιμοποιηθεί είτε σαν αφέψημα, είτε σαν έγχυμα. Μπορούμε να πίνουμε αφέψημα ή έγχυμα 2 έως 3 φορές την ημέρα. Αν θέλουμε να φτιάξουμε αφέψημα βάζουμε μια κούπα νερό σε ένα μικρό μπρίκι και ρίχνουμε 1 κουταλάκι του γλυκού ιπποφαές. Το αφήνουμε να βράσει το πολύ 5 λεπτά και μετά το αφήνουμε να κρυώσει λίγο και το πίνουμε.
Αν θέλουμε να φτιάξουμε έγχυμα βάζουμε μια κούπα νερό στο μπρίκι και μόλις βράσει το νερό κατεβάζουμε το μπρίκι από την φωτιά και προσθέτουμε μέσα στο καυτό νερό 1 κουταλάκι του γλυκού ιππο-φαές. Το αφήνουμε 7 με 8 λεπτά και στην συνέχεια το σουρώνουμε και το πίνουμε.

Xαμομήλι= Matricaria chamomilla

Ματρικάρια η χαμομίλλα. Το γνωστό σε όλους μας χαμομήλι έχει πάρα πολλές φαρμακευτικές ιδιότητες και μάλιστα με άμεσα αποτελέσματα. Η φύση μάλιστα το ευνόησε ιδιαίτερα στην ανάπτυξή του και στον πολλαπλασιασμό του, δίνοντάς του λιτότητα στις βλαστικές του απαιτήσεις. Έτσι το βρίσκουμε σχεδόν παντού. Το ρόφημά του μπορεί κανείς να το χρησιμοποιεί συνεχώς, χωρίς επιβλαβή επίδραση σε αντίθεση από άλλα φυτά που πρέπει να καταναλώνονται με σύνεση.
Το χαμομήλι είναι αντισπασμωδικό, στομαχικό, απολυμαντικό, κατά του κρυολογήματος, κατά των κολικών, κατά των ρευματισμών. Είναι επίσης τονωτικό, χωνευτικό, κατά της κράμπας του στομάχου, κατά της ανορεξίας.
Είναι αντισηπτικό, καταπραϋντικό, ηρεμιστικό, αντιαλλεργικό, βοηθά στην επούλωση πληγών και στις μολύνσεις.
Χρησιμοποιείται ως έγχυμα αλλά και ως αιθέριο έλαιο, χωρίς να παραλείπουμε τη χρήση του στη φαρμακολογία και την κοσμετολογία.
Τα άνθη του χρησιμοποιούνται στη φαρμακευτική και την αρωματοποιία, καθώς και ως αφέψημα που έχει πολύτιμες καταπραϋντικές ιδιότητες και αβλαβείς λιποδιαλυτικές ουσίες κατά της παχυσαρκίας και θεραπευτικές των φλογώσεων του δέρματος.

Συνιστάται για την ομορφιά του προσώπου, για τα μαλλιά, τα μάτια και γενικά για όλο το σώμα. Χρησιμοποιείται ακόμα στην ομοιοπαθητική, ενώ τα δισκία χαμόμηλου ή το αραιωμένο βάμμα μπορούν να βοηθήσουν τα μωρά που βγάζουν δόντια ή έχουν κολικούς. Το γνήσιο έλαιο χαμομηλιού είναι πολύ ακριβό και έχει βαθύ μπλε χρώμα. Το χαμομήλι έχει επίσης ονομαστεί “γιατρός των φυτών”, γιατί τα ασθενικά φυτά του κήπου δυναμώνουν όταν φυτεύεται γύρω τους χαμομήλι.

Φασκόμηλο= Salvia officanalis


Σάλβια η φαρμακευτική ή αλλιώς φασκομηλιά ή αλιφασκιά. Το βρίσκουμε σχεδόν σε όλα τα βουνά και οροπέδια της Ελλάδας. Μάλιστα πολλοί το θεωρούν το ίδιο με το τσάι του βουνού, αλλά το λάθος είναι μεγάλο και σημαντικό, διότι οι ιδιότητές τους διαφέρουν, όπως άλλωστε και η γεύση τους. Οι θεραπευτικές του ιδιότητες είναι εξαιρετικές.
Είναι ιδιαίτερα τονωτικό λόγω της τανίνης που περιέχει. Είναι καλό φάρμακο κατά της ατονίας του στομάχου και των εντέρων αλλά και απολυμαντικό και αποχρεμπτικό σε περίπτωση κρυολογημάτων. Θεωρείται τονωτικό της μνήμης και καταπολεμά τη νωθρότητα. Το φασκόμηλο είναι ευεργετικό στα μαλλιά και στυπτικό με μάσκα στο πρόσωπο.
Στην Ελλάδα συναντάται σε πάνω από είκοσι τρία είδη. Ονομάζεται επίσης ελελίφασκος και αλισφακιά. Το φασκόμηλο ήταν γνωστό και στην αρχαιότητα και το αναφέρουν αρχαίοι συγγραφείς, οι οποίοι το εκθείαζαν ιδιαιτέρως. Σαν αφέψημα θεωρείται ανώτερο και από το ευρωπαϊκό τσάι.
Από τα φύλλα της φασκομηλιάς εξάγονται πολλά αιθέρια έλαια και ρητίνες, μετά από γήρανση δίνουν αφέψημα, το φασκόμηλο, που είναι τονωτικό καταπραϋντικό για το στομάχι, μαλακτικό του λαιμού και διουρητικό. Βοηθά ακόμη στην καταπολέμηση της ακμής, του κρυολογήματος, των καψιμάτων και των τραυμάτων, του πονοκέφαλου και της ημικρανίας. Χρησιμοποιούμενο εξωτερικά βοηθά για τη θεραπεία των κεντρισμάτων των εντόμων.
Όμως, το φασκόμηλο, όπως και τα περισσότερα βότανα, δεν έχει μόνο αβλαβείς ιδιότητες. Έτσι λοιπόν, πρέπει να αποφεύγεται από επιληπτικά άτομα, δεδομένου ότι περιέχει θυϊόνη, η οποία μπορεί να πυροδοτήσει κρίσεις επιληψίας, όπως επίσης και από γυναίκες που βρίσκονται σε περίοδο εγκυμοσύνης. Οι μικρές, όμως ποσότητες που χρησιμοποιούνται στη μαγειρική είναι εντελώς ακίνδυνες.

ΜΟΛΟΧΑ


Δραστικές ουσίες: Περιέχει Βλέννες, ίχνη Βιταμινών A, B1, B2 και C, Μαλδαβόλη, Γλυκόζη, Οξαλικό ασβέστιο, ρητίνες.
Ιδιότητες: Μαλακτική, ανακουφίζει από προβλήματα στο στήθος και στο λαιμό, βρογχικά, βήχα, λαρυγγίτιδα. Κάνει καλό σε εντερικά, γαστρίτιδα, κυστίτιδα και σε κολικούς. Διώχνει τις τοξίνες από τον οργανισμό μας και με καταπλάσματα καταπολεμάμε σπυριά, "καλογήρους" εξανθήματα και εγκαύματα.
"Έχει μαλακτικές και αποχρεμπτικές ιδιότητες, βοηθά στην αντιμετώπιση γαστρίτιδας, έλκων στομάχου και λαρυγγίτιδας. Σαν κατάπλασμα όλη τη νύχτα μαλακώνει τους κάλους"


ΠΡΑΣΙΝΟ ΤΣΑΙ




Ιδιότητες: Το ποιο φημισμένο ευεργετικό τσάι! Θεωρείτε ότι ανανεώνει τα κύτταρα, είναι αποτοξινωτικό, πολύ καλό για το στομάχι και τη χοληστερίνη. Το συνιστούν για ρόφημα όλο και περισσότερες ενώσεις οικολόγων, γιατί εκτός από τις θαυματουργές του ιδιότητες είναι και πολύ ποιο ελαφρύ σαν ρόφημα από το μαύρο τσάι. Είναι τονωτικό και σε ξεκουράζει μετά από μια δύσκολη και κουραστική ημέρα.

ΛΟΥΙΖΑ

Δραστικές ουσίες: Περιέχει Βερνεναλίνη, Βαρβερίνη, αιθέριο λάδι, βλέννα και μια παράξενη Τανίνη.
Ιδιότητες: Είναι τονωτικό, σπασμολυτικό, κάνει καλό στις ξινίλες και στις στομαχικές ανωμαλίες. Διώχνει τα αέρια και κάνει ποιο αποτελεσματικές τις δίαιτες αδυνατίσματος. Καταπολεμά την αϋπνία και οι διουρητικές της ικανότητες την κάνουν πολύ χρήσιμη σε όσους έχουν πέτρες στα νεφρά


ΣΠΙΡΟΥΛΙΝΑ

Ιδιότητες: Ένα απίθανο βότανο που περιέχει περισσότερες βιταμίνες από οποιοδήποτε άλλο! Περιέχει Βιταμίνες A, B, B12, C και Q10. Ενισχύει τον οργανισμό, τον δυναμώνει, τον αποτοξινώνει και ανανεώνει τα κύτταρα. Δεν είναι τυχαίο που η NASA το καλλιεργεί για να το δίνει στους αστροναύτες. Χρησιμοποιήστε λίγο Σπιρουλίνα σε κάθε ρόφημά σας, για να πάρετε όλες αυτές τις βιταμίνες. Δυναμώστε τον οργανισμό σας!

ΑΛΤΕΑ
Δραστικές ουσίες: Περιέχει Ασπαραγίνη, Αλθείνη, Βεταίνη, σάκχαρα, πηκτίνη.
Ιδιότητες: Ένα μοναδικό βότανο με καταπληκτικές μαλακτικές ιδιότητες. Καταπραϋνει τη λαρυγγίτιδα και γενικά τις φλεγμονές του στόματος και του φάρυγγα, (φαρυγγίτιδα, στοματίτιδα). Είναι αντιβηχική, ιδιαίτερα χρήσιμη σε βρογχίτιδα και κοινό βήχα κρυολογήματος. Με γαργάρες καταπολεμάμε ουλίτιδες και αφθές του στόματος.

ΒΑΛΕΡΙΑΝΑ
Δραστικές ιδιότητες: ’ρωμα (Βορνεόλη, Τερπίνη), Βαλεριανικό οξύ, ένα πτητικό λάδι, ρετσίνι, γόμμα.
Ιδιότητες: Το ποιο γνωστό ηρεμιστικό, καταπραϋντικό των νεύρων. Κατά της αϋπνίας και της υπερδιέγερσης. Ένα φλιτζάνι ζεστό αφέψημα Βαλεριάνας και πασιφλώρας σίγουρα βοηθούν τον οργανισμό να χαλαρώσει και μας βοηθούν το βράδυ να κοιμηθούμε καλύτερα.
"Η Βαλεριάνα είναι από τα ποιο χρήσιμα χαλαρωτικά και νευροτονωτικά. Τα χαρακτηριστικά της αυτά έχουν αναγνωριστεί από την Ιατρική, γι΄αυτό και περιλαμβάνεται σε πολλούς φαρμακευτικούς κώδικες σαν ηρεμιστικό. Είναι αποτελεσματική σαν βοήθημα για την αϋπνία."

Αλθαια (Δεντρομολοχα)


Θεραπευτικα ειναι τα φυλλα , τα ανθη και οι ριζες της
αλθαιας. Ειναι μαλακτικο,ανακουφιζει απο τον εντονο
βηχα και η ριζα ειναι κατα των πλευριτιδων , της
δυσεντεριας και των νεφριτιδων.
Απο τα ανθη φτιαχνουμε αφεψημα 20 γραμ. σε ενα λιτρο
νερο και το πινουμε η κανουμε γαργαρες.
Επισης με το αφεψημα πλενουμε πληγες στα ουλα η και
στο δερμα.

Είναι κοινώς γνωστή ως δενδρομολόχα.
Οι θεραπευτικές της ιδιότητες είναι πασίγνωστες.
Χρησιμοποιούνται τα φύλλα, τα άνθη και οι ρίζες της.
Η καλλιέργεια της με σπόρο είναι εύκολη την Ανοιξη.
Ιδιότητες:
Είναι πολύ γνωστή η ιδιότητα της σαν καλό μαλακτικό
και αντιβηχικό. Είναι επίσης κατά των δερματικών παθήσεων..
Η ρίζα της χρησιμοποιείται κατά του πνευμονικού κατάρρου,
του πλευρίτη, της δυσεντερίας και του νεφρίτη.
Εσωτερικά μπορούν να χρησιμοποιηθούν άνθη δενδρομολόχας.
Εξωτερικά μπορεί να χρησιμοποιηθεί η ρίζα (20 γραμμάρια
σε ένα λίτρο νερό) για γαργαρισμούς, πλύσεις.
Επουλώνει τις πληγές των ούλων και είναι καταπραϋντικό
της στηθάγχης.

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΓΡΙΑ

Η αγγελική αναφέρεται ότι έχει αντισπασμωδικές, εφιδρωτικές, αποχρεμπτικές, αρωματικές, διουρητικές καθώς και τοπικά αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες . Χρησιμοποιείται σε περιπτώσεις καταρροής, τυμπανισμού, ψυχογενούς άσθματος, φουσκώματος στο στομάχι-τυμπανισμού, νευρικής ανορεξίας, ρευματικών ασθενειών, περιφερικών αγγειακών νόσων και ιδιαίτερα σε περιπτώσεις πλευρίτιδας και βρογχίτιδας καθώς και βρογχίτιδας συνδυαζόμενης με αγγειακή ανεπάρκεια. Έχει χρησιμοποιηθεί και σε περιπτώσεις απώλειας όρεξης και δυσπεψίας όπως καούρες και φούσκωμα στομάχου.

Ταραξάκο το φαρμακευτικό. ΤΟ «ραδίκι»! (Taraxacum officinale)

Ένα πολύτιμο άγριο φαγώσιμο χόρτο παρουσιάζουμε στη λάσπη: το περίφημο Ταραξάκο.
Πολύ γνωστό πολυετές ποώδες φυτό χωρίς στέλεχος, δηλ. όλα τα φύλλα του βγαίνουν παράρριζα (κατ’ ευθείαν από τη ρίζα του).
Γι’ αυτό και όταν το συλλέγουμε, το μαχαίρι μπαίνει λίγο πιο βαθιά στο έδαφος(tip, από τα sos της νέας ακαδημαϊκής χρονιάς της λάσπης), αλλιώς θα μας μείνουν όλα τα φύλλα στο χέρι, εν αντιθέσει με την πρακτική που κάνουμε στα άλλα είδη ραδικιού , όπου για προστασία της χλωρίδας τα κόβουμε ψηλά στη ρίζα, ώστε μετά να πετάξει ξανά.
Είναι χειμερινό φυτό, αρχίζουμε να το βλέπουμε από το φθινόπωρο μέχρι την άνοιξη.
Πολλαπλασιάζεται και αγενώς (από τα ριζώματα του) αλλά και εγγενώς με σπόρους που ωριμάζουν ταχύτατα και μεταφέρονται με τον άνεμο σε μεγάλες αποστάσεις.
Ανθίζει την άνοιξη, αλλά δεν αποκλείεται να δούμε άνθη και νωρίτερα ή και το φθινόπωρο (όπως καλή ώρα βρήκα εγώ, πριν λίγες μέρες) . Τα κίτρινα άνθη του ανοίγουν το πρωί και κλείνουν το βράδυ. Μπορεί να παράξει άνθη χωρίς γονιμοποίηση.

Υπάρχει σε όλη την Ευρώπη, βόρεια Αμερική και την βόρεια Ασία, γενικά στο βόρειο ημισφαίριο, αν και πλέον έχει αποικήσει παντού σχεδόν στον κόσμο.
Έχει παρά πολλές ποικιλίες που δυσκολεύουν την ταξινόμηση τους αλλά όλες έχουν τις ίδιες ιδιότητες (στην Ελλάδα έχουμε περίπου 7).
Έχει πολύ χαρακτηριστικά οδοντωτά φύλλα (εξ’ ου και το όνομα του στην Αγγλία: «δόντι του λέοντα») ή με λοβούς, και στο κέντρο αναπτύσσει, περισσότερα από ένα, ανθικά στελέχη τα οποία σχηματίζουν ένα κεφάλιο με ζωηρό κίτρινο χρώμα.

Θα το βρούμε παντού, σε λιβάδια, ακαλλιέργητες εκτάσεις, σε βραχώδεις περιοχές, δίπλα στους δρόμους και ως ενοχλητικό «ζιζάνιο» σε χλοοτάπητες..
Το ύψος του δεν ξεπερνά τα 25 εκατοστά.

Συλλέγεται στο νεαρό στάδιο και είναι εξαιρετικής ποιότητας λαχανευόμενο φυτό και με πολύ αξιόλογες φαρμακευτικές ιδιότητες, γνωστές από την αρχαιότητα.
Εκτός από βραστό (μπορούμε να βάλουμε και τις ρίζες , αφού αφαιρέσουμε το εξωτερικό τους), τρώγετε και ωμό σε σαλάτα. Ακόμα και τα πέταλα των λουλουδιών του τρώγονται. Επίσης χρησιμοποιούνται οι ρίζες αποξηραμένες, μόνες τους ή μαζί με το φυτό. Εκτός από τη βοτανοθεραπευτική της δράση τις χρησιμοποιούν και σαν υποκατάστατο του καφέ (μετά από ξήρανση).

Θεωρείται ένα από τα καλύτερα χολαγωγά φυτά και επίσης είναι ένα
εξαιρετικό διουρητικό.
Επίσης είναι πολύ καλό τονωτικό, χωνευτικό και αποτοξινωτικό.
Οι αρχαίοι έλληνες και οι ρωμαίοι το χρησιμοποιούσαν για τις φαρμακευτικές του ιδιότητες. Επίσης πολύ γνωστό στην κινέζικη ιατρική και στους άραβες ιατρούς. Ευρεία χρήση είχε και στο μεσαίωνα.
Παρασκευάζονται από αυτό εκχυλίσματα, βάμματα και διαλύματα.
Το φυτό είναι πλούσιο σε βιταμίνη Α, C, D σίδηρο, κάλιο, μαγνήσιο, ασβέστιο.
Το κάλιο που περιέχει έχει την αξία του διότι σαν διουρητικό που είναι δεν έχουμε απώλειες καλίου, καθώς τις αναπληρώνει με το κάλιο που περιέχει.
Το φυτό περιέχει ένα λευκό γαλακτώδη χυμό (Latex).
Η ρίζα και ο γαλακτώδης χυμός περιέχουν μια πικρή ουσία: τη λακτουπικρίνη (τερπενική λακτόνη), καθώς και τανίνες, ινουλίνη καουτσούκ, τριτερπένια, κουμαρίνες, καροτενοειδή και άλλα.

Οι πρωτόγονοι λαοί πίστευαν ότι η πικράδα έδινε δύναμη και ότι μπορούσαν να θεραπευθούν από μία ασθένεια πίνοντας ένα πικρό ποτό.
Φυσιολογικά, αυτό που συμβαίνει είναι ότι κάθε πικράδα δημιουργεί ένα ερέθισμα στον οργανισμό και αυτό έχει σαν επακόλουθο να λειτουργήσουν οι αδένες και να παράγουν υγρά, π.χ. ένα πικρό ορεκτικό ποτό, ανοίγει την όρεξη και θέτει σε κίνηση τη λειτουργία της πέψης. Το ταραξάκο διεγείρει τις εκκρίσεις της χολής.
Οικογένεια: Compositeae ή Asteraceae
Γένος: Taraxacum
Είδος: Ταραξάκο ή πικραλίδα ή ραδίκι του βουνού ή αγριοράδικο

Σπαθοχορτο.
Τα φύλλα αυτού του φυτού είναι φωτεινά κίτρινα-πορτοκαλί. Τα πέταλα, συνήθως κίτρινα. Όταν γυρίσουν προς το φως, αποκαλύπτουν ημιδιαφανείς στιγμές που δίνουν την εντύπωση πως είναι διάτρητες. Οι κουκίδες αυτές δεν είναι όμως τρύπες, αλλά έγχρωμα αιθέρια έλαια και ρητίνες. Αν τρίψει κανείς τις μαύρες αυτές κουκίδες που έχουν τα 5 πέταλα με τα δάχτυλά του, αυτά θα γίνουν κόκκινα. Για πολλούς φυτοθεραπευτές, αυτές οι μαύρες-κόκκινες κουκίδες περιέχουν μερικά από τα πιο πολύτιμα και αποτελεσματικά φυτικά συστατικά. Οι στήμονες του φυτού έχουν ιδιαίτερη μορφή, με στερεό κυλινδρικό στέλεχος, με δύο γραμμές που εξέχουν κατά μήκος. Αυτές οι γραμμές κάνουν τον στήμονα να μοιάζει επίπεδος, πράγμα εντελώς ασυνήθιστο στον κόσμο των φυτών.

Περιέχει: υπερικίνη και ψευδο-υπερικίνη, φλαβονοειδή (16% στα φύλλα), ξανθόνες, φαινολικά οξέα, αιθέρια έλαια (0,13% σε ολόκληρο το φυτό).

Το υπερικό ή βαλσαμόχορτο απασχόλησε τη θεραπευτική από την αρχαιότητα, Ο Γαληνός και ο Διοσκουρίδης το αναφέρουν σαν διουρητικό, επουλωτικό, εμμηναγωγό, αιμοστατικό. Στην αρχαιότητα το χρησιμοποιούσαν σαν επουλωτικό στις πληγές που γινόντουσαν απο τα σπαθιά (σπαθόχορτο).

Στις ΗΠΑ, μετά από ένα πρόγραμμα του ABC News τον Ιούνιο του 1997, το υπερικό έγινε το πιο δημοφιλές φυτό, το εναλλακτικό «prozaκ», (Ladose), για την ήπια και μέτρια κατάθλιψη. Χρησιμοποιείται επίσης σαν αντισπασμωδικό και βελτιωτικό της ποιότητας του ύπνου σε αϋπνίες. Ήδη, το 1994 στη Γερμανία, συνταγογραφήθηκαν συνταγές για 20 εκατ. ασθενείς! Μόνο στην Μοντάνα των ΗΠΑ καλλιεργούνται σήμερα 500.000 στρέμματα φυτού.

Εξωτερικά χρησιμοποιείται αφού εκγχυλισθεί το φρέσκο φυτό σε ελαιόλαδο για πολλές ημέρες (40 με 50 μέρες) σαν άριστο επουλωτικό σε πληγές και εγκαύματα πρώτου βαθμού.

Εσωτερική χρήση:

Σαν τσάι συνήθως ένα κουταλάκι του γλυκού ξερά τριμμένα φύλλα και άνθη σε μία κούπα καυτό νερό, που την σκεπάζουμε και την αφήμουμε σκεπασμένη για 10 με 15 λεπτά, για περάσουν όλα τα συστατικό του φυτού στο νερό, από μία μέχρι τρείς φορές την ημέρα, κατόπιν συμβουλής γιατρού, φαρμακοποιού ή ειδικού.

Σε κάψουλες ή χάπια: Κατόπιν συμβουλής γιατρού ή φαρμακοποιού.

Σε αλκολούχο βάμμα: Κατόπιν συμβουλής γιατρού ή φαρμακοποιού.

Βασιλικός-Ώκυμο το βασιλικό-Ocymum Basilicum

Περιγραφή: Φυτό ποώδες μονοετές καλλωπιστικό, πολύ δημοφιλές στην Ελλάδα με φύλλα ελλειπτικά και ωοειδή και άνθη άσπρα που σχηματίζουν στάχεις στις κορφές των βλαστών. Υπάρχουν δεκάδες ποικιλίες με διαφορές στο μέγεθος και στο χρώμα του φυλλώματος. Το φυτό το βρίσκουμε σε όλη την Ελλάδα σαν καλλιεργούμενο στους κήπους και στις γλάστρες των σπιτιών για την καλλωπιστική του αξία. Ανθίζει από την άνοιξη μέχρι το καλοκαίρι ανάλογα με την εποχή σποράς. Ο βασιλικός κατάγεται από την Ινδία όπου ήταν ιερό φυτό αφιερωμένο στον Κρίσνα και τον Βισνού. Ωστόσο από την αρχαιότητα μεταφέρθηκε στην Ευρώπη όπου έγινε πολύ δημοφιλής στην λεκάνη της Μεσογείου. Στην Ελλάδα το έφερε ο Μέγας Αλέξανδρος, όταν από την εκστρατεία του στις Ινδίες μεταξύ των άλλων έφερε και το του βασιλέως φυτό. Οι αρχαίοι Έλληνες δεν εκτιμούσαν το φυτό καθώς πίστευαν ότι οι σκορπιοί προτιμούσαν να φωλιάζουν κάτω από τις γλάστρες του και ότι η έντονη μυρωδιά του ήταν είδος κατάρας. Τον θεωρούσαν  λοιπόν σημάδι θανάτου. Αντίθετα οι Ρωμαίοι το θεωρούσαν ερωτικό φίλτρο, σημάδι αγάπης και φυλακτό. Οι Αιγύπτιοι τον χρησιμοποιούσαν μαζί με άλλα φυτά στις ταριχεύσεις και οι Γαλάτες το χρησιμοποιούσαν σε τελετές εξαγνισμού μαζί με νερό πηγής. Πιθανόν από εκεί να κρατάει τις ρίζες του και το χριστιανικό έθιμο του αγιασμού με τον βασιλικό. Οι νεοέλληνες αντίθετα με τους προγόνους τους εκτιμούν το φυτό και πιστεύουν ότι απωθεί τα κουνούπια. Το χρησιμοποιούν μάλιστα πολύ στην μαγειρική. Ο βασιλικός χρησιμοποιείται στην κηπουρική, την αρωματοποιία, την μαγειρική, την ζαχαροπλαστική και σαν θεραπευτικό υλικό.

Η χρήση του είναι εσωτερική και εξωτερική.

Εσωτερική: το ρόφημα καταπραΰνει τους σπασμούς της κοιλιάς, τη νεύρωση στομάχου, τις ημικρανίες και βοηθά στη μνήμη. Τα φύλλα του φυτού βοηθούν στη δυσκοιλιότητα όταν φαγωθούν τρυφερά.

Τρόπος παρασκευής ροφήματος
αφέψημα: βράζουμε κλαδάκια και φύλλα βασιλικού και πίνουμε το αφέψημα χλιαρό.

Τρόπος παρασκευής σαλάτας
Παίρνουμε τρυφερά κλαδάκια φρέσκου βασιλικού τα κάνουμε σαλάτα με λάδι και τα τρώμε.

Εξωτερική: Γνωστό αντισηπτικό. Το βάφτισμα των φύλλων μέσα στο νερό για αρκετή ώρα έχει σαν αποτέλεσμα να μη μουχλιάζει το νερό αυτό. Γι' αυτό και ο βασιλικός χρησιμοποιείται από την Εκκλησία για τον αγιασμό του νερού.

 Τσάϊ του βουνού
    Το γνωστό τσάι του βουνού απαντάται σε όλα τα ελληνικά βουνά αλλά και σε χέρσους τόπους. Είναι πολύ διαδομένο και δημοφιλές ρόφημα στην Ελλάδα και απαντά σε αρκετά τοπικά είδη, όπως το τσάι του Παρνασσού ή τσάι του Βελουχιού, της Πελοπονήσου, του Αγίου Ορους και του Αιγαίου.
    Ηδη από την αρχαιότητα ο Διοσκουρίδης το χρησιμοποιούσε ως θεραπευτικό των πληγών και πιστεύεται ότι είναι ευεργητικό για τα αιμοφόρα αγγεία της καρδιάς.
    Το τσάι του βουνού έχει πεπτικές , θερμαντικές, τονωτικές και αποτοξινωτικές ιδιότητες. Συνιστάται κατά των κρυολογημάτων, των ασθενειών του αναπνευστικού συστήματος και του ουροποιητικού συστήματος. Οι θεραπευτικές του ιδιότητες βοηθούν ακόμη στην καταπολέμηση των παθήσεων των τριχοειδών αγγείων και της καρδιάς, χάρη στις λεγόμενες φλαβονοειδείς ουσίες που περιέχει. Τέλος, το αφέφημα με λεμόνι και μέλι είναι αντισηπτικό και μαλακώνει το λαιμό.

Τσουκνίδα
    Το φυτό αυτό είναι γνωστό κυρίως για τον έντονο ερεθισμό που προκαλεί στο δέρμα μόλις την αγγίξει. Σύμφωνα με την παράδοση, τα στρατεύματα του Καίσαρα εισήγαγαν την ρωμαϊκή τσουκνίδα στη Βρετανία, γιατί νόμιζαν ότι θα χρειαζόταν να δέρνονται με τσουκνίδες για να κρατηθούν ζεστοί...
    Οι τσουκνίδες φυτρώνουν παντού σε χέρσους τόπους. Οι τρυφερές τσουκνίδες είναι πολύ ωφέλιμες παρασκευασμένες σε πίτα: Τσουκνίδες ωμές μπαίνουν ανάμεσα στα φύλλα, αφού προηγουμένως συμπιεστούν. Η πίτα αυτή (στεγνόπιτα) αποτελεί ταυτόχρονα φαγητό και φάρμακο, καθώς συντελεί στην αποτοξίνωση του οργανισμού. Είναι εξάλλου γνωστό πως στην περίοδο της κατοχής αυτή η πίτα είχε βοηθήσει πολλές φτωχές οικογένειες να επιβιώσουν.
    Οι τσουκνίδες είναι ωφέλιμες σε αυτούς που πάσχουν από οξεία και χρόνια νεφρίτιδα. Συνιστάται στους άρρωστους να πίνουν δυο - τρία ποτήρια ζωμό τσουκνίδας, ανάμεικτο με χυμό λεμονιού ημερησίως.
    Εξαιρετικά ωφέλιμο είναι το αφέψημά της γαι όσους πάσχουν από ίκτερο, παθήσεις της χολής, έλκος του στομάχου, βρογχικές παθήσεις και χρόνιες διάρροιες. Η δυσκοιλιότητα υποχωρεί λίγες μέρες με την εφαρμογή της θεραπείας ενω εξίσου εξαιρετικά αποτετελέσματα σημειώνονται και σε ασθενείς με διαβήτη και αρθρίτιδα.
    Ο χυμός της τσουκνίδας φημίζεται για τις αντιαναιμικές τους ιδιότητες.
    Ως καλλυντικό συνιστάται μάσκα προσώπου για βαθύ καθαρισμό κανονικού δέρματος. Ακόμη ο ατμός της χρησιμοποιείται για βαθύ καθαρισμό του προσώπου.
    Είναι, ακόμη ιδανική για κανονικά μαλλιά, στα οποία δίνει λάμψη και βελτιώνει την ανάπτυξή τους. Χρησιμοποιείστε το αφέψημα της τσουκνίδας στο ξέπλυμα των μαλλιών εναντίον της πιτυρίδας, της τριχόπτωσης και ως τονωτικό

Χαμομήλι
    Το χαμομήλι είναι αρωματικό φυτό, κοινότατο στην Ελλάδα, Απαντάται σχεδόν παντού, σε καλλιεργημένους και χερσαίους τόπους. Το ταπεινό σε εμφάνιση αλλά γίγαντας σε ιδιότητες χαμομήλι είναι ένα από τα πιο χρήσιμα φαρμακευτικά φυτά μας. Οι Αρχαίο Ελληνες το ονόμασαν “μήλο χαμαί” επειδή έκριναν ότι μύριζε σαν μήλο.
    Τα άνθη του χρησιμοποιούνται στην φαρμακευτική και την αρωματοποιία, καθώ ςκαι ως αφέψημα που έχει πολύτιμες καταπραϋντικές ιδιότητες και αβλαβείς λιποδιαλυτικές ουσίες κατά της παχυσαρκίας και θεραπευτικές των φλογώσεων του δέρματος.
    Συνιστάται γαι την ομορφιά του προσώπου , για τα μαλλιά, τα μάτια και γενικά για όλο το σώμα. Χρησιμοποιείται ακόμα στην ομοιοπαθητική, ενώ τα δισκία χαμόμηλου ή το αραιωμένο βάμμα μπορούν να βοηθήσουν τα μωρά που βγάζουν δόντια ή έχουν κολικούς. Το γνήσιο έλαιο χαμομηλιού είναι πολύ ακριβό και έχει βαθύ μπλε χρώμα. Το χαμομήλι έχει επίσης ονομαστεί “γιατρός των φυτών”, γιατί τα ασθενικά φυτά του κήπου δυναμώνουν όταν φυτεύεται γύρω τους χαμομήλι.

  Βότανα και θεραπείες

     Η φύση αποτελεί το μεγαλύτερο φαρμακείο. Η χλωρίδα κρύβει τα μυστικά της πιο λαμπρής ομορφιάς και υγείας, προτείνοντας για κάθε πρόβλημα την άριστη δυνατή λύση. Στο πέρασμα των χρόνων ο άνθρωπος άρχισε να ξεχνά τις θεραπείες της φύσης και προτίμησε να στρέψει το ενδιαφέρον του στα κατασκευάσματα των χημικών εργαστηρίων.
    Η φύση όμως παίρνει τη ρεβάνς καθώς ανακαλύπτουμε ξανά λίγο - λίγο της ευεργετικές ιδιότητες των φυτών.
    Το μυστικό της υγείας και της ομορφιάς βρίσκεται καλά κρυμμένο στα βότανα, τα αυτοφυή δηλαδή φυτά και ιδίως αυτά που φυτρώνουν στους καλλιεργημένους αγρούς και χρησιμοποιούνται σαν φάρμακα για τις διάφορες παθήσεις. Στην ελληνική φύση ευδοκιμούν πλήθος βοτάντων που, άλλα με την υπέροχη γεύση και άλλα με το άρωμά τους, μα χαρίζουν ωφέλεια και μας φτιάχουν τη διάθεση.
    Ας γνωριστούμε - ή ας θυμηθούμε - τα πιο ωφέλιμα από αυτά.

Δενδρολίβανο
    Είδος κοινό της Ελληνικής χλωρίδας, γνωστό επίσης ως λασμαρί, δυσομαρίνι και λιβανόδεντρο. Συναντάται στην αρχαία ιατρική υπό μορφή παρασκευάσματος εναντίον του τετάνου, οι δε σπόροι του για τη θεραπεία της παράλυσης.
    Σαν φαρμακευτικό φυτό έχει ιδιότητες τονωτικές και αντιστηπτικές. Αποτελεί ιδανική πρόταση για την καταπολέμηση της αναιμίας, της αϋπνίας και των ζαλάδων. Είναι επίσης εξαιρετικά χρήσιμο για την αύξηση της προσοχής, γιατί βελτιώνει την αιμάτωση του εγκεφάλου. Στις μέρες μας μελετάται επίσης η συμβολή του στην καταπολέμηση της νόσου του Ατσχάιμερ αλλά και του διαβήτη.
    Ως καλλυντικό μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε μορφή ατμού για βαθύ καθαρισμό του προσώπου και ενίσχυση του δέρματος. Η κομπρέσα από δεντρολίβανο βοηθά τα προσημένα μάτια, ενώ συνιστάται και για τα λιπαρά μαλλιά, καθώς χαρίζει λάμψη, βελτιώνει το σκούρο χρώμα τους και δρα κατά της πιτυρίδας. Για το σώμα μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως αναζοωγονητικό έγχυμα στο μπάνιο, καθώς και για δροσιστικά και αποσμητικά ποδόλουτρα. Εξωτερικά, ως λοσιόν βοηθά ακόμη στην ανάπτυξη των μαλλιών και σταματά την τριχόπτωση ενώ από τα φύλλλα και τα άνθη του παράγεται αιθέριο έλαιο χρήσιμο στη φαρμακευτική των αρωματοποιία και την σαπωνοποιία.